Kienveen, 23/24-03-12   8” dobson 21:00 – 01:00

Spannend…. Vanavond gaat het gebeuren, mijn eerste Messiermarathon. Op dit moment in mijn astronomie-carrière heb ik 62 Messier-objecten gezien dus zal 110 wel niet haalbaar zijn.

Ook denk ik niet dat ik de hele nacht zal doorhalen dus ben ik niet tijdens de schemering al aanwezig en mis daardoor M31, 32 en 110, om maar even een paar te noemen.

Ik hoop in ieder geval enkele nieuwe M-objecten te vinden en wil ook heel graag Saturnus zien, want dat zal vanuit mijn achtertuin bijna niet lukken en wordt de komende jaren alleen maar moeilijker.

Als ik aankom zijn de overige Messier-jagers er al: Bob, Niels, Gerard en Bert (jaja) en Reinier (die helaas al vroeg weer weg gaat).

Even moet ik me oriënteren. Waar zit wat hier in Kienveen en wat zakt het eerst onder de horizon, want daar moet je dan mee beginnen. Ik besluit het me zelf even gemakkelijk te maken en er even in te komen met M45. Makkelijk blote oog object dus de zoeker erop, prachtig! Dan met 50x vergroting (ik kan niet lager) mooie heldere sterren, maar eigenlijk mooier in de zoeker, gewoon omdat het in de telescoop niet in één Field of View past.

M34 is de volgende. Een redelijk compact hoopje met veel sterren waarvan velen paarsgewijs staan. Een kleine dertigtal sterretjes bij een vergroting van 90x.

Met enige regelmaat en geduld M76 (planetaire nevel) proberen te vinden maar is niet gelukt.

Dan volgen M42 en M43, ook gemakkelijke objecten. M42 een grote uitgestrekte nevel met donkere en lichte structuren, M43 wat lastiger als vaag neveltje om een sterretje vlakbij de grote Orionnevel. Trapezium gezien met heel af en toe de E-component op 90 en 170x.

M1 is een mooi supernova-restant die er hier in Kienveen goed uitkomt. Gemakkelijk te vinden en mooi ovaal/rond en lijkt egaal. Geen structuur.

M41 is dan het enige nieuwe M-object van de avond. Bob waarschuwde me net op tijd dat deze al onderweg was naar de horizon en hoewel ik Sirius thuis nog kan zien zit M41 te laag voor mij. Dus hier kon het en is gelukt! Een twintigtal ietwat gelige sterren in een open hoop. Niet van een erg hoge magnitude en eigenlijk vond ik hem ook niet zo mooi.

M52 is een fijn en compact hoopje. 1 Felle ster en zeker een twintigtal zwakkere. In de zoeker een heel vaag vlekje, een mooi hoopje. Bij 90x.

M103 is een vrij open hoop met een tiental witte sterren die toch ruim staan met een vergroting van 90x.

M35 is het volgende slachtoffer. Met 90x een mooie heldere hoop met meer dan 50 blauw/witte sterretjes van allerlei groottes en over de hele FoV.

Dan de M-etjes in Voerman. Ik zie de één en dan de ander, kan de derde helemaal niet vinden en ben dan weer terug bij de tweede en dan helemaal de kluts kwijt. Welke is nu wie? De nummering is ook zo lekker verwarrend. Van buiten naar binnen M37, M36 en dan M38. De verrekijker er maar eens bij gepakt. Ah ja, zo zit het. Met de verrekijker als zoeker lukt het dan om de juiste beschrijving bij het juiste object te maken.

M36 is een mooie heldere hoop meet een kleine 30-tal witte sterren en erg open.

M37 een 50-tal speldenprikjes, heel dicht op elkaar. Lagere magnitude dan M36. Wat compacter in het midden en wat uiwaaierend.

M38 een 30-tal wat dichter op elkaar staand met wat slierten, lijkt wel wat op een zeester (met wat fantasie). Alle drie met 90x.

M44 met 50x is de open hoop nog te groot voor mijn FoV. Heldere wit/blauwe sterren van hoge magnitude. Een dertigtal en het geheel is ook mooi in de 9x50 zoeker.

M67 had ik met de dob nog niet gezien en is een hele fijne hoop met heldere speldenprikjes van sterretjes. 1 Heldere erbij/er voor en een tiental iets minder heldere en vrij compact. Met 50 en 90 x.

Dan is het tijd om de Leeuw in te duiken en M65 en M66 zijn zo gevonden. Maar als verrassing voor mij zag ik nu ook NGC 3628 (Sarah’s Galaxy). Dit sterrenstelsel maakt het Leo-triplet compleet en ik had hem nog niet gevonden. Nu eigenlijk betrekkelijk eenvoudig ook al is het een edge-on stelsel. Een mooie rechte streep en verder geen details of kern zichtbaar. Zo gemakkelijk hier in Kienveen.

Dan de 105-groep. M105 redelijk gemakkelijk, ovaal met een redelijk heldere kern. Vlakbij staat NGC 3384 die mij even in verwarring brengt en waarvan ik nu thuis pas weet welke het is. Een rond stelsel met een heldere kern.

M95 en M96 redelijk dicht bij elkaar met een vergroting van 70x. Nog even snel gezocht naar de supernova in M95 maar net als eergisteren niet gelukt. Maar wel bij Bob! In zijn 50cm dob, bij niet eens zo’n hoge vergroting (weet niet meer welke) was hij zo duidelijk zichtbaar en helder. En dan te bedenken dat hij 38 miljoen lichtjaar ver staat. Kicken! Mijn eerste supernova!

Dan ben ik wel even toe aan een pauze voordat ik op de Grote Beer ga jagen. Tijd voor Saturnus. Wauw! Adembenemend. Wat scherp en helder. Met 240 keer zo mooi. De Cassinischeiding met gemak, wolkenbanden op de gasbol en de schaduw van de ringen. Met enigszins perifeer kijken 4 maantjes (Titan, Rhea, Tethys en Dione). Later ook nog bij Bob met 290x. Ongelooflijk! Zo mooi, echt een pronkstuk. En daar de maantjes zomaar zichtbaar, geen perifeer kijken nodig! De 50cm kwam goed tot zijn recht gisteravond.

Dan naar de Grote Beer. M81 en M82. M81 mooi rond en helder. Heldere kern en een grote halo. M82 lang, dun en helder. Ik meen zelfs een streep over het Sigaarstelsel te zien. Beide met 70 en 90x.

M 97, de Uilnevel. Een planetaire nevel en hij is groot en rond, ietwat groenig een mooie egale ronde wolk. Daar vlakbij M108. Een smalle streep, best wel vaag. Met een kleine kern of het is een sterretje met 90x.

M109 is te vinden als je Phecda net uit beeld hebt. Niet al te gemakkelijk en enigszins ovaal maar geen enkele structuur te zien. (90x).

Nog even gezocht naar de fraaie dubbel M40 ;) , maar ik was niet helemaal zeker of ik de goede had, dus helaas…

M106, ovaal met een heldere kern met 50x.

M94 is helder en rond (was dus mijn vergissing van laatst waarbij ik dacht dat het een bolhoop was).

M63 met 90x een ovaal stelsel met heldere kern.

M51 is heel mooi en duidelijk. 2 Heldere kernen en het (voor mij) linker stelsel lijkt groter. Ook de “brug” tussen beide stelsels is goed te zien en ik meen ook een zweem van een spiraalarm te zien.

Op zoek naar M101 met een vergroting van 90 keer lukt het niet. Ik kijk er vast “doorheen”. Dus even een wat lagere vergroting en ja. Met 50 keer zo gevonden want hij is heel groot. Niet erg helder, wel rond maar geen structuur.

M53 is een klein compact bolhoopje. Niet op te lossen met 90x maar wel enkele individuele sterretjes.

M64 is bij 90x een ovaal, duidelijk zichtbaar, stelsel. Een heldere kern.

M3 mooie compacte bolhoop. Enigszins op te lossen, zeker bij 240x. Een dichte kern.

M13 bij 90 x ook enigszins oplosbaar. Ik zie hem later nog bij Bob in zijn 50cm en wauw!!! Onvoorstelbaar mooi en duidelijk en helemaal opgelost.

En op de valreep neem ik M57 nog even mee. Mooi kringetje met duidelijk een opening in het midden.

Ik probeer nog het Virgocluster uit te kammen maar dat lukt me niet en ik heb er ook geen geduld meer voor. Ik stop om 01:00 uur.

Als ik nog even praat met Gerard, Bob en Niels hebben we het nog even over de M104, de Sombrerogalaxy, die ik maar niet kon vinden. Bob zoekt hem op en die is zo onvoorstelbaar mooi. Duidelijk de stofband als strakke zwarte streep. De kern er als het ware boven op. Wat een detail en wat een scherpte. Samen met Saturnus echt de pronkstukken van de avond!

Dan ga ik naar huis, moet onderweg nog even stoppen voor een overstekend reetje en ook nog twee hazen. Ik heb een heerlijke avond gehad. Niet koud, gezellig en heel veel moois gezien. Wat mij betreft volgend jaar weer.

In totaal 34 Messiers gezien.